PROJEKT WARSZAWA
PROJEKT WARSZAWA Autorski Projekt Warszawa Marka Ostrowskiego, jest wieloetapowym przedsięwzięciem poświęconym poznawaniu i analizie przestrzeni. Jest realizowany na przykładzie Warszawy, ale ma charakter uniwersalny.


PROJEKT WARSZAWA był realizowany etapami równolegle z samodzielnym gromadzeniem środków na realizację projektu, w tym na tworzenie własnej dokumentacji lotniczej. W okresie końca XX i na początku XXI w. zdjęcia lotnicze i satelitarne nie były powszechnie dostępne jak obecnie, a i teraz pozwolenia na loty nad centrum Warszawy również należą do wyjątkowych. Tworzony od ponad dekady zbiór liczący dziesiątki tysięcy zdjęć lotniczych, często incydentalnych zjawisk, których nie rejestrują obrazy satelitarne, jest istotnym uzupełnieniem ortofotomap współczesnych satelitarnych i bogatą dokumentacją Warszawy z niedostępnej perspektywy. Ale najistotniejsza jest wypracowana na bazie zdjęć lotniczych i informacji obrazowej gotowość i umiejętność wnioskowania, interpretacji i nadawania treści nowych znaczeń. To jedna z dróg twórczości.


PANORAMA WARSZAWY PRZEŁOMU WIEKÓW/PRZEŁOMU TYSIĄCLECI
Pierwszym wydzielonym i zdefiniowanym etapem była Panorama Warszawy Przełomu Wieków/Przełomu Tysiącleci. Odsłonięta została w swojej materialnej postaci w centrum miasta na fasadzie Domów Towarowych Centrum w noc sylwestrową 2000/2001 r. otwierając nowe Tysiąclecie.
Była to największa w tamtym czasie cyfrowała panorama miasta na świecie. Panorama ta nie była prostym fizycznym odwzorowaniem przestrzeni miejskiej, ale sposobem zobrazowania, w którym obiektywne odwzorowania optyczne było modyfikowane przez subiektywną percepcję tzw. przeciętnego obserwatora. Cechą charakterystyczną Panoramy Przełomu Wieków/Przełomu Tysiącleci jest utworzenie nowego odwzorowania perspektywicznego.
Panorama Warszawy przełomu tysiącleci sygnalizowała potencjał autora, jego wizje oraz gotowość do ich realizacji i działań społecznych na rzecz miasta. Władzom Warszawy zostało przekazane zaproszenie do udziału w rozwijaniu idei nowoczesnego, przestrzennego zobrazowania aglomeracji, a następnie wykorzystania go do promocji, edukacji i zarządzania oraz stworzenia obrazowej bazy danych.
Niezależnym przesłaniem Panoramy było stworzenie cezury – obrazu miasta w konkretnym umownym momencie, do którego byłyby odnoszone kolejne zmiany dokonujące się w przestrzeni. Właśnie powstaje druga odsłona Panoramy wykonywana po dekadzie na podstawie zdjęć wykonanych w 2011 r.
Niezależnie od Panoramy, jako odwzorowania z konkretnej płaszczyzny czasowej, tworzony jest film dokumentujący dynamikę zmian między jedną a drugą panoramą. Co tydzień-dwa, już od ponad 10 lat są regularnie rejestrowane obrazy z tego samego miejsca. Nałożone na siebie i naniesione na pierwszą z Panoram, ułożą się w przyszłości w wyjątkowy film pokazujący dynamikę wieloletnich przekształceń w przestrzeni Panoramy i rzeczywistego miasta. Takiej prezentacji mózg człowieka sam nie jest w stanie wygenerować.


Tematyczne Panoramy Warszawy (2003 r.)
Następnym etapem realizacji Projektu Warszawa było tworzenie i nakładanie na przestrzeń miasta warstw informacyjnych i tworzenie mechanizmów wewnętrznych powiązań geoinformacyjnych przyszłej bazy danych. Powstawały one w ramach autonomicznego projektu Tematycznych Panoram Warszawy.
Każda niezależna warstwa tematyczna to zbiór informacji dotyczących wybranego dowolnego zagadnienia powiązanych z konkretnymi miejscami Warszawy. Tematyczne Panoramy Warszawy wyrażały się w postaci prezentowanych publicznie (jednocześnie konferencje, seminaria, audycje radiowe (radio BIS), telewizyjne, całokolumnowe prezentacje prasowe (Gazeta Wyborcza) oraz kilkudziesięciopoziomowe strony internetowe) dwudziestu, co tydzień kolejna, sesji naukowych przedstawiających opracowania konkretnych zagadnień.
Wielka, i co warto pokreślić – społeczna i spontaniczna akcja poznawania i kształtowania nowoczesnego wizerunku własnego miasta poprzez organizowanie konferencji naukowych oraz dzięki udziałowi mediów, a zwłaszcza Gazety Wyborczej i Radia BIS, przez artykuły i audycje dotarła do kilkuset tysięcy warszawiaków. Postawa władz miasta była jedynie hamulcem, ale nie była w stanie ani zatrzymać inicjatyw, ani pokonać wspólnego entuzjazmu. Chyba od tego momentu narodziło się w powszechnej świadomości, narastające w kolejnych latach, zainteresowanie wiedzą o Warszawie.



POLSKA Z LOTU ORŁA oraz WARSZAWA Z LOTU ORŁA - wystawy wielkoformatowych zdjęć lotniczych
W 2003 roku z propozycją zorganizowania wspólnie nowoczesnej prezentacji zdjęć lotniczych Polski zwrócił się do autora Państwowy Instytut Geologiczny. Dzięki współpracy już rok później wystawa Gea – znaczy Ziemia zainicjowała serię wystawową: Aleje Polskie i serię albumową: Polska z lotu orła. Dedykowaną miastu wielką wystawę Warszawa z lotu orła udało się autorowi zaprezentować warszawiakom dopiero trzy lata później w 2006 roku.


WARSZAWSKI TRYPTYK EDUKACYJNY
Niezależnie od budowania obrazowych podstaw bazy danych posuwały się prace z zakresu przebudowy świadomości społecznej i tworzenia programów edukacyjnych opartych na najnowocześniejszych technologiach, wykorzystujących jako obrazy lotnicze i satelitarne plansze edukacyjne, na których mogą rozgrywać się poszczególne lekcje i zajęcia akademickie. Choć zajęciami było zainteresowanych wielu nauczycieli i dziesiątki szkół, dopiero nowy zespół Biura Edukacji Urzędu m.st. Warszawy powołany po wyborach samorządowych jesienią 2006 roku zaproponował włączenie proponowanej koncepcji nauczania do programów szkolnych. Niezależny etap Projektu Warszawa, przeznaczony dla szkół od poziomu szkoły podstawowej do liceum, przyjął nazwę Warszawskiego Tryptyku Edukacyjnego (opartego na triadzie: widzę-myślę-działam). Jego idea zapoczątkowana została przygotowaniem, również pod kątem dydaktycznym, trzytomowego albumu naukowego Tryptyku Warszawskiego.


STUDIA VARSAVIANISTYCZNE VARSAVIANISTYKA (od 2007 r. )
Wszystkie etapy, wymienione powyżej w historycznym ciągu, pozwalają zaprezentować całościową koncepcję Projektu Warszawa, a w jego ramach umiejscowienie i konsekwentną, logiczną ciągłość poszczególnych zadań. Te drobne dotąd projekty prowadzą w sumie do realizacji dwóch kolejnych znaczących programów. Pierwszy z nich to powołanie i sukcesywne rozwijanie na warszawskich uczelniach Studiów Varsavianistycznych. W tym momencie stworzona została VARSAVIANISTYKA – jako kierunek dydaktyczny i przedmiot, a nazwa przyjęła się bardzo szybko. Do umocnienia nazwy i nadania jej własnej marki (pod którą, zdarza się, podszywają się teraz różne instytucje, co świadczy o jej znaczeniu) przyczynił się niewątpliwie wieloletni, zakrojony na szeroką skalę, program realizowany wspólnymi siłami przez dziesiątki osób, zapoczątkowany Panoramą Warszawy jako przesłaniem na kolejny wiek. Termin VARSAVIANISTYKA nigdy wcześniej nie funkcjonował jako kierunek naukowo-edukacyjny i zarazem przedmiot (funkcjonowały oczywiście określenia: varsavianista, varsaviana). Można mieć satysfakcję ze stworzenia kierunku.


AKADEMIA WIEDZY O MIEŚCIE (od 2011 r.)
Kolejny krok to powołanie Akademii Wiedzy o Mieście, której inauguracja nastąpi 13 września 2011 r. Akademia jest obecnie najmłodszą realizacją, ale długo oczekiwaną przez autora Projektu i przez warszawiaków.


Docelowo OBRAZOWA BAZA DANYCH VARSOVIA.pl
Intencją tworzenia Panoramy Warszawy było odwzorowania przestrzeni, w której można byłoby zawrzeć całą wiedzę o mieście. Celem poszczególnych faz Projektu Warszawa było, i jest nadal, stworzenie Obrazowej Bazy Danych VARSOVIA.PL – wirtualnej przestrzeni geohistotycznej z dokładnością przestrzenną przynajmniej kilkudziesięciu centymetrów i rozdzielczością czasową minut, godzin, dni i miesięcy sięgającą aż okresu Średniowiecza. To jednocześnie tworzenie bazy społecznej, technologicznej i operacyjnej. Poszczególne etapy Projektu Warszawa, łącznie z tworzeniem zapotrzebowania społecznego i przebudową świadomości i mentalności, są drogą do realizacji tego celu